Çocuğunu Döven Ebeveyne Hapis ve Velayet | Av. Sami IŞILAK

Apartman boşluklarında yankılanan o acı dolu ağlama seslerini, bir öğretmenin okul sırasında öğrencisinin kolundaki o morlukları gördüğünde yaşadığı o derin çaresizliği düşünün. Toplumumuzda yüzyıllardır kök salmış, "Kızını dövmeyen dizini döver", "Eti senin kemiği benim" veya "Benim çocuğum değil mi, terbiye etmek için bir iki tokat atarım, kime ne?" şeklindeki o çağdışı ve hastalıklı zihniyet, kapalı kapılar ardında yaşanan zulmün en büyük kalkanı olmuştur. Vatandaş, kendi kanından canından olan bir çocuğa fiziksel şiddet uyguladığında, devletin o evin içine giremeyeceğini, o kapının ardındaki "Aile Mahremiyetinin" işlenen suçu örteceğini zanneder. Oysa GERİ DÖNÜŞÜ OLMAYAN BİR HUKUKİ YIKIMIN tam merkezine düşmüştür! Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, Türk Ceza Kanunu ve Çocuk Hakları Sözleşmesi'ne göre; çocuk, anne ve babasının bir "malı", "mülkü" veya "stres atma kum torbası" DEĞİLDİR! O çocuk, her şeyden önce devletin koruması altında olan bağımsız bir bireydir. Çocuğuna "Eğitim veriyorum, terbiye ediyorum" maskesi altında tokat atan, kemerle vuran veya psikolojik şiddet uygulayan bir ebeveyn, kanun önünde sokaktaki bir zorbayla eşdeğerdir; hatta cezası çok daha ağırdır. İşte "Terbiye hakkı" yalanını Yargıtay'ın balyozuyla ezip geçen o yasal gerçekleri, komşuların ve öğretmenlerin ihbar etmeme (susma) suçunu, ve devletin o şiddet gören çocuğu ailenin elinden nasıl söküp aldığını anlatan dev bir "Çocuğa Yönelik Aile İçi Şiddet ve Ceza Rehberi" hazırladım.

Eski ceza kanunlarında (765 Sayılı TCK) ve eski toplumsal normlarda, anne babanın çocuğu üzerinde bir "Tedip (Terbiye etme, yola getirme)" hakkı olduğu kabul edilirdi. Ebeveynler mahkemeye çıktıklarında "Hâkim Bey, ödevini yapmıyordu, yalan söylüyordu, terbiye etmek için iki tokat attım, kastım yaralamak değildi" diyerek beraat ederlerdi. Ancak 5237 Sayılı Yeni Türk Ceza Kanunu Bu Rezalete KESİN OLARAK SON VERMİŞTİR! Modern Türk Hukukunda, ebeveynin çocuğuna karşı kullanabileceği HİÇBİR FİZİKSEL ŞİDDET HAKKI YOKTUR. Disiplin ve terbiye; nasihatle, kurallarla ve iletişimle olur. Çocuğun yanağına atılan tek bir tokat, kolunun sertçe sıkılması veya kafasına vurulması, kanun önünde artık "Terbiye" değil, doğrudan doğruya "Kasten Yaralama" suçudur. Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun kemikleşmiş içtihatlarına göre; ebeveynin "disiplin sağlama" amacı, işlenen şiddet suçunu hukuka uygun hale getirmez. Çocuğun vücudunda bir kızarıklık, morluk veya ruhunda bir travma yaratan her türlü fiziksel müdahale, faili doğrudan savcının karşısına oturtur.

Birine sokakta tokat atmanızla, kendi çocuğunuza tokat atmanız arasında ceza hukuku açısından devasa bir uçurum vardır. Kanun koyucu, ebeveynin çocuğuna duyduğu o kutsal güveni istismar edip şiddet uygulamasını "Ağırlaştırıcı Neden (Nitelikli Hal)" olarak kabul etmiştir.

TCK Madde 86 (Kasten Yaralama) Çok Acımasız Bir Madde İşletir:

• Sıradan bir kasten yaralama suçunun cezası 1 yıldan 3 yıla kadar hapis iken; bu suç eğer "Altsoya (Çocuğa veya Toruna) Karşı" işlenirse (TCK 86/3-a), ceza YARI ORANINDA artırılır!
• Daha da ağırı; mağdur olan çocuk bedeni veya yaşı itibariyle "Kendini savunamayacak durumda" ise (TCK 86/3-b), örneğin 3 yaşında, 7 yaşında veya 12 yaşında bir çocuksa, ceza bir kez daha artırılır.
• Şikayet Aranmaz: Normalde basit yaralamalar şikayete tabidir, şikayet geri çekilirse dava düşer. Ancak mağdur bir çocuksa ve fail ebeveynse, bu suç ŞİKAYETE TABİ DEĞİLDİR (Resen soruşturulur). Olay bir şekilde (hastane, okul, komşu) polise yansıdığı an, anne veya baba "Biz barıştık, şikayetçi değiliz" dese dahi kamu davası açılır ve devlet o ebeveyni yargılayıp hapse atar. Savcı, ailenin kendi içinde olayı örtbas etmesine asla izin vermez.

Bazen aile içindeki şiddet anlık bir öfke patlamasından (bir tokattan) çıkar, sistematik bir hale gelir. Çocuğu sürekli kemerle dövmek, odaya kilitlemek, günlerce aç bırakmak, kış günü soğuk suyla yıkamak, üzerine sigara söndürmek veya sürekli ağır hakaretlerle onu aşağılayıp psikolojisini parçalamak, hukuk sistemimizde Kasten Yaralama suçunu aşar ve "Eziyet" boyutuna ulaşır. TCK Madde 96/2-b (Çocuğa Karşı Eziyet): "Bir kimsenin eziyet çekmesine yol açacak davranışları... Çocuğa, altsoya veya bedenden/ruh bakımından kendini savunamayacak kişiye karşı işleyen fail, 3 yıldan 8 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır."

Buradaki kritik nokta "Sistematiklik"tir. Ebeveynin, çocuğun insan onurunu ayaklar altına alan, ona sürekli bir acı, korku ve aşağılanma yaşatan her türlü eylemi Ağır Ceza Mahkemelerinin görev alanına girer. "Benim evladım, ceza olarak odaya kilitledim" şeklindeki bir savunma, mahkemede "Kişiyi Hürriyetinden Yoksun Kılma" ve "Eziyet" suçlarının itirafı niteliğindedir. Ebeveynin, o çocuğun üzerinde yarattığı o karanlık otorite, hukukun çelik yumruğuyla dağıtılır.

Ceza Mahkemesi ebeveyni hapse atmakla meşgulken, asıl büyük deprem Aile Mahkemesinde yaşanır. Devletin "Koruyucu Baba (Parens Patriae)" doktrini gereğince, şiddet gören bir çocuğun o evde bir saniye daha kalmasına müsaade edilmez. Türk Medeni Kanunu Madde 348 (Velayetin Kaldırılması): "Çocuğun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki veya toplumsal gelişimi tehlikeye düştüğü takdirde... Ana ve babanın deneyimsizliği, hastalığı, başka bir yerde bulunması veya GÖREVLERİNİ AĞIR BİÇİMDE SAVSAKLAMALARI (şiddet uygulamaları) halinde Hâkim, velayetin kaldırılmasına karar verir."

• Süreç Nasıl İşler? Savcılık, polis veya Sosyal Hizmetler uzmanı durumu tespit ettiği an, Aile Mahkemesine derhal "Koruma Kararı" ve "Velayetin Kaldırılması" talebiyle başvurur.
• Çocuğun Alınması: Hâkim, şiddet uygulayan ebeveynin (veya buna göz yuman diğer ebeveynin) velayet hakkını elinden alır. Çocuk o evden, polis ve pedagoglar eşliğinde alınır. Duruma göre varsa güvenilir bir akrabaya (anneanne, dede, teyze) vasi olarak teslim edilir; eğer güvenli bir akraba yoksa çocuk doğrudan Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı kurumlara (Sevgi Evleri, Çocuk Evleri) veya Koruyucu Aile yanına yerleştirilir.
• Çocuğunu "Nasılsa benim" diyerek döven o kibirli ebeveyn, bir sabah uyandığında hem cezaevine girmiş hem de çocuğunu tamamen devletin kurumlarına kaptırmış olarak bulur kendisini.

Bu devasa sorunun en acı boyutu, yan daireden gelen çığlıkları duyup televizyonun sesini açan komşular veya çocuğun sırtındaki yara izlerini görüp "Aile işine karışmayayım, başım belaya girmesin" diyen öğretmenler ve doktorlardır. Türk Hukukunda "Bana dokunmayan yılan bin yaşasın" zihniyeti de cezalandırılır!

• Kamu Görevlisinin Suçu Bildirmemesi (TCK 279): Bir öğretmen, müdür, hemşire veya doktor; görevini yaptığı sırada bir çocuğun istismara veya fiziksel şiddete uğradığını fark eder (Örn: çocuktaki morluklar, yanık izleri) ve bunu derhal polise veya savcılığa ihbar etmezse, 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezasıyla yargılanır ve memuriyeti tehlikeye girer. Kamu görevlisi şüpheyi gördüğü an 112'yi veya 183'ü (Sosyal Destek Hattı) aramakla ZORUNLUDUR.
• Vatandaşın (Komşunun) Bildirmemesi (TCK 278): Yan dairede bir çocuğun öldüresiye dövüldüğünü duyan, o an işlenmekte olan bir suça şahit olan komşu, durumu kolluk kuvvetlerine ihbar etmezse, 1 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. "Karışmayayım" diyerek sustuğunuz o eylem, sizi o evde işlenen suçun sessiz bir seyircisi ve kanun önünde bir suçlu haline getirir.

Soru 1: "Eşim çocuğumuza sürekli şiddet uyguluyor. Ben araya girmeye çalışıyorum ama beni de tehdit ediyor. Şikayet etmezsem suçlu olur muyum, çocuğumu benden de alırlar mı?"

Cevap: KESİNLİKLE EVET! Türk Medeni Kanununa göre anne ve babanın çocuğu koruma yükümlülüğü ortaktır (Garantörlük yükümlülüğü). Eşinizin çocuğunuzu dövmesine göz yummanız, polise haber vermemeniz veya durumu gizlemeniz, sizi "İhmal suretiyle suça iştirak" etmiş konumuna düşürür. Aile Mahkemesi durumu tespit ettiğinde, çocuğu sadece şiddet uygulayan eşten değil, onu korumayan (sessiz kalan) sizden de alır ve velayeti tamamen kaldırır. Derhal 112'yi veya 183'ü arayıp 6284 Sayılı Kanun kapsamında "Uzaklaştırma Kararı" talep etmek zorundasınız.

Soru 2: "Çocuğun şiddet gördüğünü şikayet etmek istiyorum ama adımın o cani ebeveynler tarafından bilinmesinden korkuyorum. İhbarı gizli yapabilir miyim?"

Cevap: Evet, yapabilirsiniz. ALO 183 Sosyal Destek Hattı'na veya 112 Acil Çağrı Merkezi'ne yapacağınız ihbarlarda, "Kimlik bilgilerimin gizli tutulmasını talep ediyorum" demeniz yeterlidir. Kolluk kuvvetleri veya Sosyal Hizmetler uzmanları eve "Rutin bir kontrol veya genel bir ihbar" gerekçesiyle giderler. İhbar edenin adı ebeveynlere kesinlikle verilmez, devlet bu aşamada ihbarcının güvenliğini korur.

Soru 3: "Babam beni sürekli dövüyor ve psikolojik şiddet uyguluyor. 16 yaşındayım. Kendim polise gidip şikayetçi olabilir miyim?"

Cevap: EVET, olabilirsiniz! Çocuk hakları mevzuatına göre, şiddet gören bir çocuk yaşının kaç olduğuna bakılmaksızın doğrudan karakola, okulundaki rehberlik öğretmenine veya savcılığa giderek şikayetçi olabilir. Şikayetiniz üzerine polis hemen Çocuk Şube Müdürlüğü'nü ve Sosyal Hizmetleri devreye sokar, size barınma ve koruma sağlar. Şikayetçi olmak için 18 yaşını beklemenize KESİNLİKLE gerek yoktur.

(Bu belge, eşinin çocuğa fiziksel veya psikolojik şiddet uyguladığını tespit eden diğer ebeveynin, şiddet failinin hapse atılması ve evden uzaklaştırılması için Cumhuriyet Başsavcılığına sunacağı resmi bir taslaktır.)

[KONYA] CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI'NA (Aile İçi Şiddet Suçları Soruşturma Bürosu'na)

MÜŞTEKİ (ŞİKAYETÇİ): [Kendi Adınız Soyadınız] - [TC Kimlik No] ADRES: [Güvenli Adresiniz]

VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK

MAĞDUR ÇOCUK: [Çocuğun Adı Soyadı] - [TC Kimlik No / Doğum Tarihi]

ŞÜPHELİ (ŞİDDET UYGULAYAN): [Şüphelinin Adı Soyadı] - [TC Kimlik No]

SUÇ: Çocuğa Karşı Kasten Yaralama (TCK m. 86/3-a,b), Eziyet (TCK m. 96), Aile Hukukundan Kaynaklanan Yükümlülüğün İhlali (TCK m. 233).

SUÇ TARİHİ: .../.../2026 ve öncesi müteselsilen.

AÇIKLAMALAR:

1. Şüpheli [Şüphelinin Adı], müşterek çocuğumuz olan [Çocuğun Adı]'na karşı uzun süredir sistematik olarak fiziksel ve psikolojik şiddet uygulamaktadır.
2. Son olarak .../.../2026 tarihinde şüpheli, hiçbir haklı sebep dahi olmaksızın, tamamen kendi öfke kontrol problemi sebebiyle mağdur çocuğun vücuduna sert cisimle (kemer/sopa vb.) vurmak suretiyle onu darp etmiş, vücudunda ekte sunulan darp raporunda/fotoğraflarda sabit olan morluk ve yara izlerinin oluşmasına sebebiyet vermiştir.
3. Şüphelinin eylemleri, yeni nesil Türk Ceza Kanunu kapsamında "terbiye hakkı" bahanesiyle kesinlikle meşrulaştırılamaz. Altsoya ve kendini savunamayacak durumdaki çocuğa karşı işlenen kasten yaralama ve eziyet suçları sübut bulmuştur. Mağdur çocuğun can güvenliği ve psikolojik gelişimi ağır bir tehlike altındadır.
4. Bu bağlamda, şiddetin devam etme riski son derece yüksek olduğundan, 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun uyarınca şüpheli hakkında derhal ve ivedilikle MÜŞTEREK KONUTTAN UZAKLAŞTIRMA kararı verilmesi elzemdir.

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda arz edilen ve resen gözetilecek makamınızca;

1. Şüpheli hakkında derhal 6284 Sayılı Kanun kapsamında UZAKLAŞTIRMA VE KORUMA KARARI verilmesini,
2. Mağdur çocuğun ifadesinin Çocuk İzlem Merkezi (ÇİM) ve pedagog eşliğinde alınmasını,
3. Şüpheli hakkında gerekli soruşturmanın yürütülerek TCK m. 86/3 ve m. 96 uyarınca cezalandırılması istemiyle KAMU DAVASI AÇILMASINI vekaleten saygılarımla arz ve talep ederim.

TARİH: .../.../2026

MÜŞTEKİ VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK (İmza)

(Ekler: Hastane Darp Raporu, Olay Anı Fotoğrafları, Varsa Tanık İsimleri)

Av. Sami IŞILAK Hukuk & Danışmanlık (Bu metin bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için iletişime geçebilirsiniz.)