Deepfake Şantajı ve Hukuki Boyutu | Av.Sami IŞILAK

Gelişen makine öğrenimi teknolojileri, hayatımıza birçok kolaylık katarken, kötü niyetli kişilerin elinde son derece tehlikeli birer silaha dönüşmektedir. Kamuoyunda yaygın adıyla "Deepfake" (Yapay zeka destekli sahte kurgu) teknolojisi kullanılarak, bir kişinin yüzü bir başkasının bedenine (çoğunlukla müstehcen içeriklere) kusursuz bir şekilde entegre edilebilmekte veya birkaç saniyelik ses kaydı işlenerek o kişinin sesiyle hiç söylemediği cümleler (ses kopyalama) üretilebilmektedir.

Bu teknolojinin siber suçlular tarafından en çok kullanıldığı iki temel alan; mağdurlardan haksız kazanç elde etmek amacıyla kurulan "Şantaj" kumpasları ve şirket yetkililerinin/aile bireylerinin seslerinin taklit edildiği "Nitelikli Dolandırıcılık" eylemleridir. Mağdurlar, kendilerine ait olmayan ancak son derece gerçekçi duran bu sahte görüntü veya ses kayıtlarıyla karşılaştıklarında büyük bir paniğe kapılmakta; itibar kaybı korkusuyla faillerin maddi taleplerine boyun eğmektedir.

Halbuki Türk Ceza Kanunu (TCK) ve 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi Hakkında Kanun, ister gerçek ister yapay zeka ile üretilmiş sahte bir kurgu olsun, kişinin onur, şeref ve özel hayatına yönelik bu saldırılara karşı son derece katı koruma kalkanları öngörmektedir. Bu makalede; sahte kurgu yoluyla işlenen şantaj suçunun maddi unsurlarını, ses kopyalama yöntemiyle yapılan dolandırıcılıkları, dijital delillerin adli bilişim incelemelerini ve internete sızdırılan kurgular için Sulh Ceza Hâkimliğinden alınacak acil erişim engelleme kararlarının usulünü inceliyoruz.

Siber saldırganların, mağdurun sosyal medya hesaplarından elde ettikleri açık kaynak fotoğrafları kullanarak müstehcen sahte videolar üretmesi ve "İstediğim parayı şu kripto cüzdanına göndermezsen bu videoyu ailene ve iş arkadaşlarına gönderirim" şeklinde tehditlerde bulunması, doğrudan doğruya TCK Madde 107 kapsamında Şantaj suçunu oluşturur.

• İçeriğin Sahte Olması Suçu Değiştirmez: Şantaj suçunun oluşması için, mağdura karşı kullanılan materyalin (görüntü veya sesin) gerçek olması şart değildir. Failin, mağdurun itibarını zedeleyebilecek nitelikteki sahte bir kurguyu (manipüle edilmiş içeriği) ifşa etme tehdidiyle haksız menfaat talep etmesi, suçun tamamlanması için yeterlidir.
• Bu suçu işleyen failler, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile yargılanırlar. Eylemin bilişim sistemleri üzerinden anonim olarak yapılması, savcılık soruşturmasında faillerin tespitini zorlaştırsa da suçun vasfını hafifletmez.

Kişinin yüz hatları, mimikleri ve ses dalgaları (ses tınısı), Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında "Özel Nitelikli (Biyometrik) Kişisel Veri" statüsündedir.

• Siber suçluların, mağdurun sesini veya yüzünü yapay zeka araçlarına yükleyerek veri işlemesi, TCK Madde 136'da düzenlenen "Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Olarak Verme veya Ele Geçirme" suçuna vücut verir. Bu fiilin cezası iki yıldan dört yıla kadar hapistir.
• Eğer üretilen sahte içerikte mağdur açıkça aşağılanıyor veya toplum önünde küçük düşürülüyorsa, eylem aynı zamanda TCK Madde 125 uyarınca "Hakaret" suçunu da oluşturur ve cezalar içtima (birleştirme) kurallarına göre artırılır.

Son dönemde Asliye ve Ağır Ceza Mahkemelerinde en sık karşılaşılan dosyalardan biri de "Ses Klonlama (Kopyalama)" vakalarıdır.

• Eylemin Niteliği: Fail, hedefine aldığı kişinin anne, baba veya şirket yöneticisinin sesini yapay zeka ile kopyalar. Mağduru arayarak (veya sesli mesaj göndererek) kopyalanmış ses ile "Çok acil başım belada, karakoldayım/hastanedeyim, şu hesaba acil 50.000 TL gönder" diyerek para talep eder. Paniğe kapılan mağdur, duyduğu sesin tanıdığına ait olduğuna inanarak parayı transfer eder.
• Hukuki Vasfı: Bu eylem, TCK Madde 158/1-f (Bilişim Sistemlerinin Araç Olarak Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık) ve 158/1-l (Kişinin Kendisini Kamu Görevlisi veya Banka Kurumu Çalışanı Olarak Tanıtması) kapsamında "Nitelikli Dolandırıcılık" suçudur. Failler hakkında doğrudan Ağır Ceza Mahkemelerinde kamu davası açılır.

Sahte kurgu ile üretilen bir video veya ses kaydı internet ortamına (sosyal medya, video paylaşım siteleri vb.) sızdırıldığında, mağdurun ceza davasının sonucunu beklemesi telafisi imkânsız itibar kayıplarına yol açacaktır.

• Kişilik Haklarının İhlali (Madde 9): 5651 sayılı Kanun uyarınca; internet ortamında yapılan bir yayın nedeniyle kişilik haklarının (şeref, haysiyet, mahremiyet) ihlal edildiğini iddia eden kişi, doğrudan Sulh Ceza Hâkimliğine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini ve/veya içeriğin çıkarılmasını talep edebilir.
• Hâkimlik, bu talebi duruşma yapmaksızın en geç 24 saat içinde karara bağlamak zorundadır. Karar olumlu olduğunda derhal Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna (BTK) gönderilir ve ilgili içerik platform sağlayıcılar tarafından erişime kapatılır. Bu prosedür, itibar suikastlarını durdurmadaki en hızlı ve etkin yasal mekanizmadır.

Mağdurların savcılığa başvuru yaparken düştüğü en büyük hata, tehdit mesajlarının veya sahte videoların sadece ekran görüntüsünü (screenshot) alıp asıl dosyaları/mesajları korkuyla silmeleridir.

• Dijital Delillerin Bütünlüğü: Yapay zeka ile üretilen kurguların sahte olduğunun kanıtlanması "Adli Bilişim (Digital Forensics)" uzmanlarının yapacağı teknik incelemelere bağlıdır. Savcılığa sunulacak delillerin orijinal (ham) haliyle muhafaza edilmesi şarttır.
• Dosyaların "Hash" değerleri, video metametrik (metadata) verileri, piksel yoğunluk testleri ve ses spektrogram analizleri, içeriğin yapay zeka ile manipüle edildiğini kesin olarak ortaya koymaktadır. Orijinal dosyanın silinmesi, bu analizlerin yapılmasını imkânsız hale getireceğinden, deliller güvenli bir flaş bellek ile savcılığa teslim edilmelidir.

Soru 1: Hakkımda sahte bir müstehcen video yapılmış ve şantaj ediliyorum. İstedikleri parayı ödersem video silinir mi?

Cevap: Kesinlikle ödeme yapmamalısınız. Kriminoloji pratiğinde ve emsal ceza dosyalarında sabittir ki; şantajcıya bir kez ödeme yapan mağdur, sürekli bir "sağım kaynağı" olarak görülür ve taleplerin sonu gelmez. Ödeme yapmak yerine, derhal iletişimi delillendirip (ekran kaydı/log alıp) Cumhuriyet Başsavcılığına müracaat etmeli ve hukuki yolları başlatmalısınız.

Soru 2: Çocuğumun sesi kopyalanarak benden para istendi ve gönderdim. Bu zarardan bankanın bir sorumluluğu var mı?

Cevap: Sizin bizzat kendi iradenizle ve inancınızla (dolandırıcılık kastını fark etmeden) yaptığınız transferlerde kural olarak asli sorumlu eylemi gerçekleştiren faildir. Ancak, transfer edilen meblağ olağandışı yüksekse, daha önce hiç işlem yapılmayan şüpheli bir hesaba gece yarısı gönderilmişse ve bankanın anomali tespit (şüpheli işlem) algoritmaları bu işlemi durdurmamışsa, "müterafik kusur" kapsamında Asliye Ticaret/Tüketici Mahkemelerinde bankaya karşı da tazminat davası açılması değerlendirilebilir.

Soru 3: Sosyal medyaya düşen sahte kurgu videomu kaldırmak için dava açmam şart mı?

Cevap: Uzun sürecek bir ceza veya hukuk davası açmayı beklemenize gerek yoktur. 5651 sayılı Kanun Madde 9 uyarınca, Sulh Ceza Hâkimliğine yapılacak "Erişim Engelleme ve İçerik Çıkarma" talebi, 24 saat içinde sonuçlanan hızlı bir idari tedbir kararıdır. Bu kararı alarak videonun yayılmasını derhal durdurabilirsiniz.

(Aşağıdaki belge, yapay zeka ile üretilmiş sahte bir ses veya görüntünün internet ortamında yayılarak kişilik haklarına saldırılması durumunda, 5651 sayılı Kanun m. 9 uyarınca içeriğin acilen kaldırılması için Sulh Ceza Hâkimliğine sunulacak resmi talep taslağıdır.)

[KONYA] NÖBETÇİ SULH CEZA HÂKİMLİĞİNE

TALEP EDEN: [Adınız Soyadınız] - [TC Kimlik No] ADRES: [İkametgah Adresiniz]

VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK

KARŞI TARAF: 5651 Sayılı Kanun Uyarınca İlgili İçerik Sağlayıcıları ve Yer Sağlayıcıları (URL adresleri aşağıda belirtilmiştir)

KONU: 5651 Sayılı Kanun'un 9. Maddesi uyarınca; müvekkilin kişilik haklarını, şeref ve haysiyetini ağır şekilde ihlal eden, yapay zeka (kurgu) ile üretilmiş sahte içeriklerin yer aldığı URL adreslerine ERİŞİMİN ENGELLENMESİNE VE İÇERİĞİN ÇIKARILMASINA karar verilmesi talebidir.

AÇIKLAMALAR:

1. Müvekkilim, toplum nezdinde saygın bir [Meslek/Konum] olup, kimliği belirsiz şahıs veya şahıslar tarafından tamamen yapay zeka teknolojileri (kurgu/manipülasyon) kullanılarak üretilmiş sahte bir [video/ses] kaydı ile itibar suikastına uğramaktadır.
2. Aşağıda URL adresleri sunulan [Örn: X platformu, YouTube] bağlantılarında paylaşılan içerikteki görüntü/ses müvekkilime ait değildir. Müvekkilimin açık kaynaklardan alınan fotoğrafları/sesleri kopyalanarak, onur ve haysiyetini zedeleyici müstehcen/suç unsuru barındıran sahte bir kurgu oluşturulmuş ve hukuka aykırı şekilde yayına sokulmuştur.
3. Söz konusu yayınlar, müvekkilimin Anayasa ile güvence altına alınan özel hayatının gizliliğine ve Türk Medeni Kanunu m. 24 kapsamındaki kişilik haklarına telafisi imkânsız zararlar vermektedir. Olayla ilgili Konya Cumhuriyet Başsavcılığının 20../... Soruşturma numaralı dosyası ile TCK m. 107 (Şantaj) ve m. 136 kapsamında suç duyurusunda bulunulmuştur.
4. 5651 Sayılı Kanun'un 9. maddesi; "İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden gerçek ve tüzel kişiler... hâkimden, içeriğe erişimin engellenmesini isteyebilir" hükmünü haizdir. Bu doğrultuda, aşağıda belirtilen URL adreslerindeki sahte yayınların acilen durdurulması elzemdir.

Şikâyete Konu URL Adresleri:

1. [İhlalin gerçekleştiği tam URL adresi 1]
2. [İhlalin gerçekleştiği tam URL adresi 2]

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda arz ve izah edilen yasal nedenlerle; Müvekkilimin kişilik haklarına ağır ve haksız bir saldırı niteliğinde olan, yukarıda URL adresleri yazılı kurgu/sahte içeriklere 5651 Sayılı Kanun'un 9. maddesi gereğince ERİŞİMİN ENGELLENMESİNE VE İÇERİĞİN ÇIKARILMASINA, kararın infazı için ivedilikle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumuna (BTK) gönderilmesine karar verilmesini vekaleten saygılarımla arz ve talep ederim.

TARİH: .../.../2026

TALEP EDEN VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK (İmza)

Av. Sami IŞILAK Hukuk & Danışmanlık (Bu metin bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için iletişime geçebilirsiniz.)