"Bana 3 Yıl Hapis Verdiler, Hapiste Yatar mıyım?" Denetimli Serbestlik Şartları, Elektronik Kelepçe ve İnfaz Hesaplama Rehberi

Hakim tokmağı vurdu ve kararını açıkladı: "Sanığın 3 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına..." Hemen paniğe kapılmayın. Hukukta "Verilen Ceza" ile o cezanın cezaevinde geçecek olan süresine verilen isim olan "Yatarı (İnfaz Süresi)" birbirinden tamamen farklıdır. Devlet, suçluyu topluma geri kazandırmak ve cezaevlerindeki yoğunluğu azaltmak için iki aşamalı bir indirim sistemi uygular: Önce Koşullu Salıverilme (Şartlı Tahliye) ile cezanın bir kısmı silinir, kalan cezanın son bölümü ise Denetimli Serbestlik ile dışarıda (imza atarak veya elektronik kelepçeyle) çekilir. Peki kimler doğrudan dışarı çıkar? "Açık Cezaevine Geçiş" şartı nedir? Ve dışarıdayken kuralları ihlal etmenin bedeli ne kadar ağırdır?

Denetimli serbestlik, hükümlünün cezasının cezaevinde infaz edilmesi yerine, dışarıda toplum içinde gözetim ve denetim altında tutularak infaz edilmesidir. Bu bir af veya beraat değildir; siz hala bir mahkumsunuzdur, sadece hücreniz "dışarısı" olmuştur.

Süreç genellikle şu 3 yükümlülükten biri (veya birkaçı) ile işler:

1. İmza Atma Zorunluluğu: Haftanın belirli günleri karakola gidip imza atmak.
2. Elektronik Kelepçe (Ev Hapsi): Kişinin ayak bileğine takılan GPS özellikli bir cihazla belirli bir alanın (genelde kendi evinin) dışına çıkmasının yasaklanması.
3. Kamu Yararına Çalışma: Bir okulda boya yapmak, cami temizlemek veya belediyede ücretsiz olarak günde 2-4 saat arası çalışmak.

Herkes denetimli serbestlikten yararlanamaz. Temel yasal kural şudur: "Açık cezaevinde bulunan ve koşullu salıverilmesine (şartlı tahliyesine) 1 YIL VE DAHA AZ süre kalan iyi halli hükümlüler denetimli serbestliğe ayrılabilir."

Ağır Ceza Hükümlüleri (Terör, Kasten Öldürme vb.): Bu suçlarda denetimli serbestlik süreleri ve koşullu salıverilme oranları çok daha katıdır (Ceza süresinin 2/3'ü veya 3/4'ü içeride yatılmalıdır). Pozitif Ayrımcılık (İstisnalar):

• Sıfır-altı (0-6) yaş grubunda çocuğu bulunan kadın hükümlüler için bu süre 2 yıla çıkabilir.
• Ağır bir hastalık, engellilik veya kocama nedeniyle hayatını yalnız idame ettiremeyen hükümlüler için bu süre 3 yıla kadar çıkabilir.

Denetimli serbestliğin en büyük kapısı Açık Cezaevi'dir. Kapalı cezaevinden doğrudan evinize (denetimli serbestliğe) gidemezsiniz. Önce açık cezaevine ayrılma şartlarını taşımalısınız. Burada karşınıza en büyük engel olan "Gözlem ve İdare Kurulu (İyi Hal Kurulu)" çıkar. Kurul; mahkumun cezaevindeki davranışlarını, okuduğu kitapları, katıldığı kursları, gardiyanlarla ilişkisini değerlendirir ve "Bu kişi iyi hallidir, topluma karışabilir" raporu verirse açığa ve sonrasında denetimli serbestliğe geçebilirsiniz. Disiplin cezası alanlar bu hakkı kaybeder.

Özgürlüğün tadını çıkarırken kuralları unutursanız sistem sizi affetmez. Aşağıdaki durumlardan birini yaparsanız, İnfaz Hakimliği kararıyla denetimli serbestlik iptal edilir ve KAPALI CEZA EVİNE geri gönderilirsiniz:

• Karakola art arda iki kez mazeretsiz olarak imza atmaya gitmemek.
• Elektronik kelepçeyi kesmek, şarjını bilerek bitirmek veya sinyal alanından dışarı çıkmak.
• Denetim süresi içinde kasıtlı yeni bir suç işlemek.
• Seminerlere veya kamu yararına çalışma programına izinsiz katılmamak.

HAYIR. Denetimli serbestlik bir ceza infaz yöntemidir. Bu süre boyunca kişi hakkında otomatik olarak Yurtdışı Çıkış Yasağı uygulanır. Cezasının (müddetnamenin) tamamı bitip, koşullu salıverilme süresi de dolana kadar pasaportunuzla sınır kapısından geçemezsiniz. Hatta denetimli serbestlik müdürlüğünden izinsiz "il dışına" (başka bir şehre) bile çıkamazsınız.

Vatandaşların en çok yanıldığı konu budur: "Ben hapse girmedim ki, imza attım, sabıkam temizdir." Yanlış! Denetimli serbestlik, hapis cezasının bir uygulanma şeklidir. Ortada kesinleşmiş bir mahkeme kararı (mahkumiyet) olduğu için, bu durum e-Devlet üzerinden alacağınız Adli Sicil Kaydında (Sabıka) ve Arşiv Kaydında net bir şekilde görünür. Memuriyet veya özel sektör iş başvurularında karşınıza çıkar.

Soru 1: "Aldığım 2 yıllık hapis cezası ertelenebilir mi yoksa denetimli serbestlik mi uygulanır?"

Cevap: İkisi farklıdır. Hakim, 2 yıl ve altındaki cezaları "Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB)" veya "Erteleme" ile hiç cezaevine göndermeden durdurabilir. Eğer hakim erteleme vermezse, infaz aşamasına geçilir ve işte o zaman denetimli serbestlik devreye girer.

Soru 2: "Denetimli serbestlikteyken işe girebilir miyim, sigortalı çalışabilir miyim?"

Cevap: EVET, çalışabilirsiniz. Zaten sistemin amacı sizi topluma kazandırmaktır. Sigortalı bir işe girerseniz, Denetimli Serbestlik Müdürlüğü'ne dilekçe vererek imza günlerinizi veya çalışma saatlerinizi işinize göre ayarlamalarını (mesai dışına almalarını) talep edebilirsiniz.

Soru 3: "Denetim sürem doldu, artık tamamen özgür müyüm?"

Cevap: Denetimli serbestlik süreniz (Örn: 1 yıl) bittiğinde "Koşullu Salıverilme" (Şartlı Tahliye) döneminiz başlar. İmza atmazsınız ama "Müddetname"de yazan cezanın son günü gelene kadar yeni bir suç işlememeniz gerekir. Yeni bir suç işlerseniz eski cezanızın kalanını da yatarsınız (İnfazın Yanması).

[KONYA NÖBETÇİ İNFAZ HAKİMLİĞİ'NE] (Gönderilmek Üzere ... Kapalı/Açık Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü'ne)

HÜKÜMLÜ: [Adınız Soyadınız] - [TC Kimlik No]

VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK

KONU: 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 105/A maddesi uyarınca Denetimli Serbestlik tedbiri uygulanarak tahliye edilmemiz talebidir.

AÇIKLAMALAR:

1. Müvekkil, Konya ... Ağır/Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile kesinleşen ... yıl hapis cezasının infazı için ... Ceza İnfaz Kurumu'nda bulunmaktadır.
2. Müvekkil, açık ceza infaz kurumuna ayrılma şartlarını taşımakta olup (veya halihazırda açık ceza infaz kurumundadır) bugüne kadar hiçbir disiplin cezası almamış, iyi halli bir hükümlüdür.
3. Müvekkilin koşullu salıverilme tarihine yasal sınır olan 1 yıldan daha az bir süre kalmıştır. (Eğer eş/çocuk/hastalık durumu varsa buraya eklenir: Müvekkilin 0-6 yaş arası çocuğu bulunmakta olup yasal süre 2 yıl olarak uygulanmalıdır).
4. Müvekkilin topluma yeniden entegre olabilmesi, ailesinin geçimini sağlayabilmesi adına cezasının kalan kısmını dışarıda denetim altında çekmesi hakkaniyete uygun olacaktır.

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle, gerekli iyi hal değerlendirmesinin yapılarak, müvekkilin cezasının koşullu salıverilme tarihine kadar olan kısmının DENETİMLİ SERBESTLİK tedbiri uygulanarak infaz edilmesine ve TAHLİYESİNE karar verilmesini vekaleten arz ve talep ederim.

TARİH: .../.../2026

HÜKÜMLÜ VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK (İmza)

İNFAZ YATAR HESAPLAMA İÇİN SİTEMİZDEKİ İNFAZ HESAPLAMA ROBOTUNU KULLANABİLİRSİNİZ

Av. Sami IŞILAK Hukuk & Danışmanlık (Bu metin bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için iletişime geçebilirsiniz.)