Ev sahibiniz son aylarda kirayı fahiş oranda artırmanızı isteyip reddedildiğinde, kiranızı yatırdığınız banka hesabını (IBAN) aniden kapattı mı? Telefonlarınızı açmıyor ve siz de 'Param cebimde, hesap verene kadar bekleyeceğim' mi diyorsunuz? Bu tuzağa sakın düşmeyin! Ev sahibinin asıl amacı parayı almamak değil, sizi 'Kirasını ödemedi' diyerek icra yoluyla evden atmaktır! Türk Borçlar Kanununa göre, ev sahibi parayı almaktan haksız yere kaçındığında, kiracının derhal Sulh Hukuk Mahkemesine başvurarak bir 'Ödeme Yeri (Tevdi Mahalli)' tayin ettirmesi gerekir. PTT aracılığıyla yapılacak hayat kurtarıcı ilk hamleyi, mahkemenin açacağı devlet hesabına ödeme yaparak tahliye tehdidinden nasıl sonsuza dek kurtulacağınızı tüm hukuki detaylarıyla inceliyoruz.
Kira hukuku, kiracıyı koruyan güçlü kurallara sahiptir. Ev sahibi "Çık" dediği için çıkmak zorunda değilsinizdir. Ancak bu kuralların en acımasız ve kiracı aleyhine işleyen tek bir istisnası vardır: Kira borcunun gününde ödenmemesi (Temerrüt). Kötü niyetli ev sahipleri, sizi yasal olarak evden atabilmek için "kira borcunu ödememenize" muhtaçtır. Siz düzenli ödeme yaptığınız sürece size dokunamazlar. Bu yüzden sizin ödeme yapmanızı fiziksel olarak imkansız hale getirmeye çalışırlar. Banka hesabını kapatmak, havaleyi iade etmek veya elden nakit veriyorsanız "Almıyorum" demek bu stratejinin adımlarıdır. Türk Borçlar Kanunu (TBK), alacaklının (ev sahibinin) parayı almaktan haksız yere kaçınmasına "Alacaklı Temerrüdü" der. Hukuk bu duruma seyirci kalmaz ve kiracıya muazzam bir çıkış kapısı sunar.
Ev sahibiniz IBAN'ını kapattıysa veya parayı iade ettiyse, yapmanız gereken İLK ve EN ACİL hamle, hemen bir PTT şubesine gitmektir.
PTT hamlesini yaptınız, para geri döndü. Artık her ay PTT'ye gidip para iadesiyle uğraşamazsınız. Parayı kendi cebinizde de tutamazsınız, çünkü o para ev sahibinin hakkıdır ve sizden her an faiziyle istenebilir. Devreye Türk Borçlar Kanunu Madde 107 girer. TBK Madde 107 (Tevdi Hakkı): "Alacaklının temerrüde düşmesi hâlinde borçlu, hasar ve giderleri alacaklıya ait olmak üzere, ifa edeceği şeyi tevdi ederek (bırakarak) borcundan kurtulabilir."
Ev sahibi hesabı kapatınca kiracıların %90'ı şu hataya düşer: "Param hazır, kendi vadeli hesabıma koydum. Ev sahibi bana yeni hesap numarası verene kadar bekleyeceğim." Bu hatanın geri dönüşü yoktur! Hukukta "Param cebimdeydi, istese verirdim" diye bir savunma mekanizması yoktur. Kira borcu "Götürülecek Borç" niteliğindedir. Yani alacaklı gelip sizden istemez, siz borcu onun ayağına (veya hesabına) götürüp teslim etmek zorundasınız. Eğer Tevdi Mahalli kararı almaz veya PTT ile uğraşmazsanız, ev sahibi iki ay sonra size bir icra takibi başlatır ve o parayı icra yoluyla faizi, avukatlık masrafı ve tahliye tehdidiyle sizden söke söke alır. Kendi iyi niyetinizin kurbanı olursunuz.
Soru 1: "Tevdi Mahalli davası açmak çok mu uzun sürer? Yıllarca mahkemelerde mi sürüneceğim?"
Cevap: Hayır. Tevdi Mahalli Tayini, normal bir çekişmeli dava (Örn: Boşanma veya Alacak davası) değildir. "Çekişmesiz Yargı" (Değişik İş) türünde bir başvurudur. Duruşma dahi yapılmadan, Hâkimin evrak üzerinden incelemesiyle genellikle birkaç hafta (bazen birkaç gün) içerisinde jet hızıyla sonuçlanıp hesap açılır.
Soru 2: "Ev sahibi vefat etti. Birden fazla mirasçısı var, hepsi farklı IBAN veriyor veya anlaşamıyorlar. Kirayı kime yatıracağım?"
Cevap: Tam bir kaos durumudur! Mirasçıların kendi aralarındaki kavgası sizin tahliye edilmenize sebep olmamalıdır. Hangi mirasçıya ne kadar pay düşeceğini hesaplamak sizin işiniz değildir. Derhal Sulh Hukuk Mahkemesine başvurarak "Mülk sahibi vefat etti, mirasçılar iştirak halinde malik, kime ödeyeceğimi bilmiyorum, ödeme yeri tayin edilsin" diyerek açılacak ortak hesaba parayı yatırıp aradan çekilirsiniz. Parayı onlar kendi aralarında paylaşır.
Soru 3: "Dava masraflarını ve PTT masraflarını ben mi cebimden ödeyeceğim?"
Cevap: Başlangıçta bu masrafları (PTT havale ücreti, mahkeme harçları) siz cebinizden yaparsınız. Ancak TBK m. 107 açıkça "giderleri alacaklıya ait olmak üzere" der. Yani mahkeme sonucunda haklı bulunduğunuz için yaptığınız tüm bu masrafları, ileriki aydaki kiranızdan yasal olarak kesme hakkınız doğar.
(Bu dilekçe, ev sahibinin banka hesabını kapatması veya kirayı almayı reddetmesi üzerine, tahliye tuzağına düşmemek için Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine verilecek resmi başvuru taslağıdır.)
[KONYA] NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİ'NE
TALEP EDEN (KİRACI): [Adınız Soyadınız] - [TC Kimlik No] ADRES: [Kirada Oturduğunuz Evin/Dükkanın Adresi]
VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK
KARŞI TARAF (KİRAYA VEREN): [Ev Sahibinin Adı Soyadı] - [TC Kimlik Numarası Biliniyorsa] ADRES: [Ev Sahibinin Bilinen Adresi]
KONU: Türk Borçlar Kanunu m. 107 uyarınca, kiraya verenin temerrüdü (kirayı almaktan haksız yere kaçınması) sebebiyle kira bedellerinin yatırılabilmesi için TEVDİ MAHALLİ (Ödeme Yeri) tayin edilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR:
SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda arz edilen nedenler ve sunulan belgeler ışığında; Kiraya verenin haksız temerrüdü nedeniyle müvekkilin kira borcunu ifa edebilmesi için, mahkemenizce uygun görülecek bir banka şubesinde karşı taraf (alacaklı) adına bir hesap açılarak TEVDİ MAHALLİ TAYİN EDİLMESİNE, Yargılama harç ve masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten saygılarımla arz ve talep ederim.
TARİH: .../.../2026
TALEP EDEN VEKİLİ: Av. Sami IŞILAK (İmza) (Ekler: Kira Sözleşmesi, Kapatılan Hesaba Ait Dekont Çıktısı/Banka Uyarısı, PTT Gönderi ve İade Belgesi)
Av. Sami IŞILAK Hukuk & Danışmanlık (Bu metin bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için iletişime geçebilirsiniz.)