Kaza Yaptınız, Ayaklarınız Yerden Kesildi...
Trafik kazası sadece aracın kaportasını değil, sizin günlük hayatınızı da vurur. Aracınızı servise bırakırsınız, usta "Parça bekliyoruz, en az 15 gün sürer" der. İşte o an çileniz başlar. İşe giderken dolmuşa binmek, çocuğu okula bırakırken taksi tutmak veya hafta sonu planlarını iptal etmek zorunda kalırsınız.
Peki, "Kusurlu olan karşı taraf, benim aracımı kullanamadığım bu günlerin parasını ödemek zorunda değil mi?" diye hiç düşündünüz mü? Cevap veriyorum: Evet, ZORUNDA. Hukukta buna "Araç Mahrumiyet Bedeli" diyoruz. Ve bu tazminatı almak için araba kiralamış olmanıza, faturanızın olmasına gerek yok!
1. "Ben Araba Kiralamadım ki, Yine de Para Alabilir miyim?"
En büyük şehir efsanesi şudur: "Abi ben rent a car'dan araba kiralayıp fatura almadım, o yüzden para isteyemem." YANLIŞ.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun görüşü çok nettir: Siz araba kiralamasanız bile, kendi aracınızı kullanma konforundan mahrum kaldınız. Dolmuşa binmiş olsanız dahi, aracınızın emsali olan bir kiralık aracın günlük bedeli neyse, o parayı talep etme hakkınız vardır. Yani aracınız bir "Passat" ise ve serviste 10 gün kaldıysa; 10 günlük Passat kiralama bedeli (örneğin günlüğü 2.000 TL'den toplam 20.000 TL) sizin zararınızdır ve ödenmelidir.
2. Bu Parayı Sigorta mı Öder, Yoksa Şoför mü?
Burası çok kritik. "Değer Kaybı"nı sigorta şirketinden alıyoruz ama "Mahrumiyet Bedeli"nde işler biraz farklı. Çoğu Trafik Sigortası (ZMMS) poliçesi, "dolaylı zararları" yani aracın yattığı gün parasını kapsam dışı bırakır ve ödemez.
Bu yüzden Araç Mahrumiyet Bedeli'ni genellikle doğrudan KAZADA KUSURLU OLAN SÜRÜCÜDEN ve ARAÇ SAHİBİNDEN talep ediyoruz.
- Önce karşı tarafa bir ihtarname çekeriz veya arabuluculuk sürecini başlatırız.
- Ödeme yapmazlarsa, İcra Takibi veya Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dava açarak şahsın malvarlığından bu parayı tahsil ederiz.
3. Ticari Araçlarda Durum: "Kazanç Kaybı"
Eğer kaza yapan aracınız Taksi, Dolmuş, Servis veya Nakliye Aracı ise durum daha ciddidir. Siz sadece konfordan değil, ekmeğinizden oldunuz. Aracın serviste yattığı her gün için "Ticari Kazanç Kaybı" (Yevmiye kaybı) talep edilir. Bu durumda, o aracın günlük net cirosu hesaplanır ve tamir süresiyle çarpılarak kusurlu taraftan tahsil edilir.
4. Tazminatı Almak İçin Hangi Belgeler Lazım?
Mahkemede veya tahkimde elimizin güçlü olması için şu belgeleri mutlaka saklayın:
- Kaza Tespit Tutanağı: Kusurun karşıda olduğunu ispatlamak için.
- Servis Kayıt Formu (Onarım Raporu): Bu belge çok önemlidir. Aracın servise girdiği tarih ile servisten çıktığı (teslim edildiği) tarihi net olarak göstermelidir. Ustanızdan "Aracı teslim aldım/teslim ettim" tarihlerini içeren imzalı belgeyi mutlaka alın.
- Eksper Raporu: Onarım süresinin "makul" olup olmadığını belirler. (Usta işi 1 ay uzattıysa, karşı taraf sadece makul süreyi öder).
5. Zamanaşımını Kaçırmayın
Tıpkı değer kaybında olduğu gibi, mahrumiyet bedelinde de kaza tarihinden itibaren 2 YIL içinde hakkınızı aramanız gerekir. Geçmişe dönük olarak, tamirde yatan aracınız için tazminat alıp alamayacağınızı öğrenmek için ofisimize başvurabilirsiniz.
Sonuç : Hakkınızı Karşı Tarafa Hediye Etmeyin
Karşı tarafın %100 kusurlu olduğu bir kazada, siz neden 15 gün boyunca otobüs kuyruğunda bekleyesiniz? Bu bedel, Borçlar Kanunu'na göre sizin yasal hakkınızdır. Sigorta şirketi ödemiyor diye vazgeçmeyin; kusurlu sürücü bu zararı cebinden ödemek zorundadır.
Av. Sami IŞILAK Hukuk & Danışmanlık (Bu metin bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Detaylı bilgi için iletişime geçebilirsiniz.)
